Cukrzyca a indeks glikemiczny

14 listopada 2017  |  Roma Ćwięczek

Wersja językowa:  EN  PL

W 1923 roku Sir Frederick Grant Banting, kanadyjski uczony w wieku 32 lat otrzymał Nagrodę Nobla za odkrycie insuliny, hormonu wytwarzanego w trzustce przez komórki beta wysp trzustki.

Cukrzyca jest chorobą metaboliczną, podczas której dochodzi do zaburzenia produkcji insuliny, której mała ilość powoduje w organizmie hiperglikemię ponieważ insulina odpowiada za metabolizm węglowodanów, (oraz tłuszczy i białek), a mianowicie za zmniejszenie ilości cukru (glukozy) we krwi.

W Europie wg. WHO (ang. World Health Organisation - Światowa Organizacja Zdrowia) 60 mln ludzi żyje
z cukrzycą
i co roku kilkadziesiąt tysięcy z nich umiera z powodu tej choroby. W niektórych krajach liczba chorych dochodzi do 10-12% mieszkańców.

Co się dzieje po posiłku?

Podczas posiłku, gdy dostarczamy węglowodanów, są one (szybciej niż białka czy tłuszcze) metabolizowane do łatwiejszych związków takich jak np. glukoza czy fruktoza. Te proste związki mogą być szybko wchłonięte do krwioobiegu i dostarczyć energii naszemu organizmowi.

Można rozróżnić dwa rodzaje węglowodanów, proste i złożone. Różnica polega na wielkości cząsteczki i jej trwałości. Jak można się domyślić, te proste węglowodany są szybciej rozkładane i szybciej czerpiemy z nich energię, jednak szybciej też ona spada. Po rozłożeniu takich węglowodanów mamy skok energii, która się zaraz kończy. Przy rozkładaniu węglowodanów złożonych nie ma gwałtownego skoku, ale w miarę spokojnie uwalniana energia, która wystarczy na dłużej.

To w jaki sposób uwalniana jest energia z węglowodanów (czyli to jak szybko są one rozkładane do glukozy i wchłaniane do krwioobiegu) nazywane jest indeksem glikemicznym (IG).  Im wyższy IG tym wyższe stężenie glukozy we krwi po posiłku.

Glukoza we krwi pobudza produkcję insuliny, której zadaniem jest obniżenie stężenia tej glukozy. Gdy następuje produkcja insuliny dochodzi do wychwytywania glukozy w wątrobie. Tam też następuje synteza glikogenu, który transportowany jest do mięśni, gdzie, podczas wysiłku, stanowi rezerwowe źródło energii.

Dlaczego rezerwowe źródło energii?

Gdy spadnie ilość cukru we krwi, a nadal potrzeba nam energii, nie mamy dostępu do jedzenia, na pomoc przychodzi właśnie glikogen, wtedy to ta molekuła jest rozkładana i z glikogenu czerpiemy energię podczas długich ćwiczeń na siłowni.

Sam spadek glukozy we krwi nazywa się hipoglikemią. Ten spadek powoduje, że trzustka uwalnia hormon
– glukagon, który powoduje rozpad glikogenu do mniejszych cząsteczek glukozy.

Co z tym IG i cukrzycą?

Im wyższe IG tym szybszy skok cukru we krwi. To już wiemy. Ale im większy skok cukru we krwi tym więcej insuliny jest produkowane. Komórki trzustki, produkujące insulinę mogą powoli ulegać zniszczeniu a następnie tracą zdolność do wydzielania tego hormonu. Taki stan nazywamy cukrzycą typu 1. Leczenie polega na podawaniu przez całe życie insuliny.

Cukrzyca typu 1 stanowi około 10% wszystkich przypadków zachorowań na cukrzycę. Choroba rozpoczyna się pomiędzy 12–15. rokiem życia. Leczona cukrzyca typu 1 powoduje spadek długości oczekiwanego życia 
o kilka–kilkanaście lat.

 

Cukrzyca typu 2 charakteryzuje się insulinoopornością. Komórki trzustki nie tracą zdolności do produkcji insuliny, ale tkanki takie jak np. mięśnie czy tkanka tłuszczowa posiadają mniejszą wrażliwość na jej działanie.

Cukrzyca typu 2 spowodowana jest zazwyczaj otyłością, niską aktywnością fizyczną, nadmiarem kortyzolu (hormon stresu, nadmiar może być spowodowany przyjmowanymi lekami) czy czynnikami genetycznymi.

Objawami cukrzycy typu 2 są:

Leczenie polega na zwiększeniu aktywności fizycznej, zmniejszeniu otyłości, stosowaniu diety niskoglikemicznej (jedzenie niskim IG).

Ostatnie posty
Please reload

Archiwum
Please reload

Tagi
Please reload